Koji su simptomi raka debelog creva?
Osobe koje imaju polipe ili rak debelog creva, naročito u ranoj fazi, ne moraju imati nikakve simptome. U slučaju da simptomi postoje, oni mogu biti sledeći:
- krv u ili na stolici
- bolovi u stomaku ili grčevi koji su učestali, a bez nekog očiglednog razloga
- promena u ritmu pražnjenja ili u "kalibru" stolice (stolica tanka kao olovka)
- gubitak telesne težine bez nekog očiglednog razloga
- anemija (malokrvnost), otkrivena uzgredno ili zbog ispitivanja uzroka malaksalosti
Ako imate neki od ovih simptoma, konsultujte se sa lekarom. Ovi simptomi ne javljaju se kod drugih stanja ili oboljenja.
Specifičnosti simptoma i znakova postojanja promene u debelom crevu u odnosu na lokalizaciju:
- Desna polovina debelog creva
- anemija (posledica okultnog krvarenja), tj. malokrvnost nastala usled nevidljivog krvarenja; najčešće je to vrlo mali krvni sud, ali je krvarenje dugotrajno
- palpabilna tumorska masa u desnoj abdominalnoj polovini (tumor koji se može opipati u desnoj polovini trbuha)
- promena habitusa pražnjenja (proliv ili zatvor, tj. opstipacija; promena uobičajenog pražnjenja debelog creva u smislu učestalosti pražnjenja - proliv je češće pražnjenje sa tečnom stolicom, a kod zatvora uopšte nemamo pražnjenja)
- Leva polovina debelog creva
- nadimanje ili izostanak vetrova i stolice (subokluzija i okluzija)
- prisustvo krvi u stolici (rektoragija) ili sluzi
- promena kvaliteta i frekvence pražnjenja
- pojava abodminalnog bola zbog crevne okluzije (pojava abdominalnog bola usled uvrtanja creva)
Lečenje raka debelog creva
Uprkos napretku onkologije i razvoju pre i postoperativne hemio i radioterapije - hirurgija ostaje glavni način lečenja ove bolesti. Njeni primarni ciljevi su da poveća period preživljavanja, poboljša kvalitet života i smanji učestalost pojave lokalnog recidiva (ponovno pojavljivanje tumora u istoj regiji).
Pacijenti sa lokalno uznapredovalim tumorom rektuma leče se ekstenzivnim hirurškim procedurama (velikim hirurškim zahvatima), koje često uključuju resekciju (odstranjivanje) okolnih organa (pelvičnih nerava - nervi koji se nalaze u maloj karlici, kod žena vagine i materice, a kod muškaraca prostate, semenih kesica i bešike) i time utiču na njihovu funkciju.
Najveće komplikacije kolorektalnog karcinoma su rasejavanje bolesti, udaljene metastaze i ponovno pojavljivanje posle operacije (takozvanog lokalnog recidiva).
Pacijenti sa tumorima otkrivenim u početnom ili premalignom stadijumu (dok još nisu prisutne ćelije zloćudniog tumora) mogu mnogo uspešnije biti tretirani manje invazivnim metodama, kao što su lokalne ekscizije (lokalno hirurško isecanje tkiva) ili kolonoskopske polipektomije (isecanje tumora creva kroz instrument koji se zove kolonoskop, pod kontrolom oka), koje skraćuju boravak u bolnici i isključuju skupe procedure kao što su ponovne hirurške intervencije, hemio i radioterapija.
Hirurško lečenje raka debelog creva
Onkološki princip hirurškog lečenja karcinoma kolona (raka debelog creva) podrazumeva otklanjanje segmenta kolona sa tumorom (dela debelog creva koje u sebi sadrži tumor) zajedno sa pripadajućim krvnim sudovima, limfnim vodovima i žlezdama.
Hirurški postupci su različiti u odnosu na lokalizaciju karcinoma kolona, na primer u slučaju postojanja tumora na desnoj strani kolona, otklanja se desni segmen kolona (desna hemikolektomija, deo debelog creva koji se nalazi u desnoj strani trbušne duplje), odnosno u slučaju lokalizacije na levoj polovini, leva hemikolektomija (izvadi se polovina debelog creva koja se nalazi u levoj polovini trbušne duplje). Kada se radi o jako niskoj lokalizaciji tumora, ponekad je neophodno da se otkloni i ceo rektum sa sfinkternim mehanizmom (mišić koji se nalazi na kraju creva i koji reguliše pražnjenje debelog creva u spoljnu sredinu), što vodi do kreiranja permanentnog otvora na prednjem trbušnom zidu, tzv. stome. Ukoliko postoje tehnički uslovi, moguća je prezervacija sfinktera i očuvanje kontinuiteta digestivnog trakta (organa za varenje hrane).